หน้าแรก   นายกสภาฯ   อธิการบดีฯ   ผู้ทำประโยชน์ฯ


ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล เกิดเมื่อวันที่ 13 กันยายน 2477 ที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นธิดาของนายจันทร์ และนางขนิษฐา สมบูรณกุล ได้รับการศึกษาระดับประถมศึกษาจากโรงเรียนศึกษากุมารี สตรีประจำจังหวัดพระตะบอง โรงเรียนเทศบาลหาดใหญ่ มัธยมศึกษาจากโรงเรียนสตรีประจำจังหวัดสงขลา โรงเรียนสตรีประจำจังหวัดระนอง โรงเรียนสตรีประจำจังหวัดชุมพร และโรงเรียนเขมะสิริอนุสรณ์ จบการศึกษาระดับปริญญาตรีจากคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ปริญญาโทจาก Ohio State University ด้านศึกษาศาสตร์และ Rutgers University ทางสาขาบรรณารักษศาสตร์

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้เริ่มทำงานเป็นอาจารย์อยู่ที่คณะกสิกรรมและสัตวบาล มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ตั้งแต่ พ.ศ. 2499 โดยเริ่มสอนภาษาอังกฤษ มีอาจารย์หม่อมวิภา จักรพันธ์ เป็นหัวหน้าแผนก และคุณหลวงสุวรรณวาจกกสิกิจเป็นอธิการบดี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล เล่าว่า ท่านอธิการบดีเป็นคนที่ใส่ใจกับลูกน้องมาก โดยแนะนำว่า ภาษาอังกฤษเป็นสิ่งสำคัญที่ต้องรู้ จำเป็นที่จะต้องให้นิสิตมีความรู้ภาษาอังกฤษให้พอ ซึ่งในขณะนั้นทางมหาวิทยาลัยมีสัญญากับ Oregon State University ที่เมือง Corvallis ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล เป็นผู้หนึ่งที่ผ่านการทดสอบภาษาอังกฤษได้ไปเรียนที่ Ohio State University เมื่อเรียนจบปริญญาโท อาจารย์กลับมาสอนภาษาอังกฤษ ต่อมาทางมหาวิทยาลัยต้องการปรับปรุงห้องสมุด โดยได้รับความช่วยเหลือจากทุน Rockefeller Foundation ให้ทุนแก่อาจารย์ไปเรียนทางด้านบรรณารักษศาสตร์ที่ Rutgers University เมื่อสำเร็จการศึกษาอาจารย์ได้มาทำงานด้านห้องสมุด ซึ่งในขณะนั้นใช้ตึกอาเซียนเป็นที่ทำการ (อยู่หลังตึกสำนักงานสถิติการเกษตรในปัจจุบัน) และได้ย้ายห้องสมุดมาอยู่ที่ตึกตรงอนุสาวรีย์สามบูรพาจารย์ (ตึกสถาบันพัฒนาผู้บริหารการเกษตรและสหกรณ์ในปัจจุบัน) มีตำแหน่งเป็นอาจารย์และทำงานในหน้าที่หัวหน้าแผนกห้องสมุด อาจารย์ได้เล็งเห็นความสำคัญของห้องสมุดเป็นอย่างยิ่ง ประกอบกับมหาวิทยาลัยได้รับเงินกู้จากธนาคารโลก (World Bank) มาพัฒนามหาวิทยาลัยในทุกด้าน อาจารย์ได้ส่งบรรณารักษ์หลายคนไปศึกษาต่อ ฝึกงาน และดูงานห้องสมุดในประเทศสหรัฐอเมริกา เพื่อให้บรรณารักษ์ได้นำความรู้ใหม่ ๆ มาปรับปรุงและพัฒนาห้องสมุด

เนื่องจากห้องสมุดมีสถานภาพเป็นแผนกหนึ่งของสำนักงานอธิการบดี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้ผลักดันและก่อตั้งห้องสมุดให้เป็นสำนักหอสมุด พร้อมทั้งอาจารย์ได้ให้ข้อเสนอแนะแก่มหาวิทยาลัยว่า ห้องสมุดควรมีอาคารอยู่บริเวณตรงกลางคณะต่างๆ ตึกต่างๆ เพื่อให้นิสิตมาใช้บริการได้สะดวก จึงได้สร้างอาคารสำนักหอสมุดขึ้นใหม่ที่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน ในขณะนั้นมหาวิทยาลัยมีโครงการสร้างวิทยาเขตกำแพงแสนด้วย อาจารย์ได้ช่วยวางแผนและกำหนดขนาดของอาคารสำนักหอสมุดตามแผนแม่บทของมหาวิทยาลัย เพื่อรองรับจำนวนคณะที่จะไปอยู่ที่นั่นในเบื้องต้น โดยพยายามให้บริการห้องสมุดแก่อาจารย์และนิสิตให้เป็นไปอย่างประหยัดและราบรื่น บนฐานแห่งความจำกัดทางทรัพยากรบุคคลและงบประมาณ อาจารย์ได้พยายามเอาสิ่งพิมพ์ทางด้านเกษตรไปอยู่ที่กำแพงแสน เนื่องจากว่าคณะเกษตรและคณะที่เกี่ยวข้องกับเกษตรจะย้ายไปอยู่ที่นั่น

ใน พ.ศ. 2518 มีผู้แทนของ FAO มาพบ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ที่ห้องสมุด เนื่องจากหอสมุดมีข้อมูลทางด้านเกษตรเกี่ยวกับประเทศไทยมากพอสมควร เพื่อเชิญให้ร่วมโครงการของศูนย์สนเทศการเกษตรและเทคโนโลยีระหว่างประเทศ (AGRIS) ซึ่ง FAO รับผิดชอบ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้ส่งบรรณารักษ์ไปฝึกอบรมที่ศูนย์แห่งภูมิภาคที่ UPLB (University of the Philippines at Los Banos) เพื่อกลับมาทำงานด้านการเตรียมข้อมูลทางด้านเกษตรที่จะส่งไปที่ศูนย์ภูมิภาคนี้ โดยได้รับเงินช่วยเหลือจากศูนย์วิจัยพัฒนาระหว่างประเทศ (IDRC-International Development Research Centre) จากประเทศแคนาดา ในปีนี้ทางสำนักหอสมุดจึงได้เข้าร่วมโครงการศูนย์สนเทศทางเกษตรและเทคโนโลยีระหว่างประเทศ (International System for Agricultural Science and Technology-AGRIS) โดยมีสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นศูนย์สนเทศทางการเกษตรแห่งชาติ และผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสำนักหอสมุดในขณะนั้น นอกจากนี้ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ยังได้ก่อตั้งชมรมห้องสมุดการเกษตรแห่งประเทศไทยอีกด้วย

พ.ศ. 2524 เป็นผู้ก่อตั้งศูนย์สนเทศทางกระบือนานาชาติ ร่วมกับหัวหน้าภาควิชาสัตวบาล (ศาสตราจารย์ ดร. จรัญ จันทลักขณา) ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล เป็นผู้ที่เห็นความสำคัญของห้องสมุดที่มีประโยชน์ต่อนิสิตในการเรียนและหาความรู้เพิ่มเติม ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้เสนอให้นิสิตชั้นปีที่หนึ่งของทุกคณะได้ลงเรียนวิชาการใช้ห้องสมุด พร้อมทั้งให้บรรณารักษ์ได้เป็นผู้สอนวิชาการใช้ห้องสมุดด้วย เพราะจะได้แนะนำแหล่งความรู้ต่าง ๆให้แก่นิสิต และในที่สุด ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้เป็นผู้ก่อตั้งภาควิชาบรรณารักษศาสตร์ ซึ่งภายหลังสังกัดคณะมนุษยศาสตร์

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้ลาออกจากราชการ เพื่อไปรับหน้าที่เป็นรองผู้อำนวยการฝ่ายห้องสมุดสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเซีย (AIT-Asian Institute of Technology) และยังได้รับเกียรติเชิญเป็นที่ปรึกษา เป็นคณะกรรมการประจำสำนักหอสมุด ซึ่งอาจารย์รักษาผลประโยชน์ของทางราชการอย่างสม่ำเสมอ นอกจากนี้ ยังเป็นคณะกรรมการประจำของสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยมหิดล เป็นวิทยากร เป็นอาจารย์พิเศษสอนภาษาอังกฤษที่วิทยาเขตกำแพงแสน และร่วมงานกับสมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทยเป็นคณะทำงานให้สมาพันธ์สมาคมห้องสมุดระหว่างประเทศ (IFLA-International Federation of Library Associations and Institutions) ในการประชุมประจำปีที่กรุงเทพฯ ใน พ.ศ. 2542 และยังเป็นผู้ประสานงานของ ALP (Advancement of Librarianship Programme) ด้านการดูงาน และฝึกอบรมอีกด้วย

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล เป็นผู้รอบรู้ในหลายๆเรื่อง มีประสบการณ์การทำงานอย่างหลากหลาย เป็นทั้งนักวิชาการ และนักบริหาร เป็นกำลังอันสำคัญในการพัฒนาวงการวิชาชีพบรรณรักษ์ สมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทยได้เล็งเห็นผลงานทั้งหมดที่ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้พัฒนางานห้องสมุด บรรณารักษ์ และวิชาบรรณารักษศาสตร์อย่างต่อเนื่องตลอดมา ได้รับการคัดเลือกให้เป็นบรรณารักษ์ดีเด่น จากสมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทย ใน พ.ศ. 2539

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ได้ให้ปรัชญาในการทำงานไว้ว่า ปรัชญาในฐานะข้าราชการ เราเป็นข้าราชการของมหาวิทยาลัย เวลาทำงาน 8 โมงครึ่ง ถึง 4 โมงครึ่ง พักเที่ยง 1 ชั่วโมง เราต้องทำงานเต็มเวลา ไม่ใช่ว่า 8 โมงครึ่ง แล้วยังมาไม่ถึงที่ทำงาน เราต้องทำงานให้เต็มที่ให้สมกับที่เราได้รับมอบหมาย มีอะไรให้ทำก็ทำให้สำเร็จ สุขภาพต้องแข็งแรง ทุกคนมีครอบครัว ทุกคนต้องมีภาระ ควรใช้เวลา ลากิจ ลาป่วย ตามความจำเป็นจริงๆ สรุปแล้วอย่าโกงเวลาของหลวง ต้องขยันหมั่นหาความรู้ใส่ตัว และทำงานในลักณะกลุ่ม (Team Work) เพื่อความสำเร็จของงาน โดยต้องประหยัดและทันสมัยในเวลาเดียวกัน

ความประทับใจเกี่ยวกับมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล ชอบในความเป็นธรรมชาติของมหาวิทยาลัยในอดีต มีความนิยมชมชอบและศรัทธาต่อคุณหลวงสุวรรณวาจกกสิกิจ และคุณหลวงอิงคศรีกสิการ ที่มีชื่อเสียงมากในด้านการพัฒนาการเกษตรของประเทศไทย และผู้ช่วยศาสตราจารย์ดรุณา สมบูรณกุล มีความภูมิใจ ดีใจที่ในเสี้ยวหนึ่งของชีวิตได้ทำงานที่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และได้มีส่วนพัฒนาห้องสมุด มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์มาระยะหนึ่ง

แหล่งข้อมูล

ดรุณา สมบูรณกุล. สัมภาษณ์, 3 เมษายน 2544.

ดรุณา สมบูรณกุล. สมุดประวัติประจำตัวข้าราชการกระทรวงเกษตร, 2500.